Miodunka plamista

Pulmonaria officinalis L. (Pulmonaria tridentina Evers)

Miodunka plamista (M. lekarska; Płucnik lekarski)

Rodzina: Ogórecznikowate (szorstkolistne) - Boraginaceae

Медуница лекарственная

Lungwort (Common lungwort, Mary's tears, Our Lady's milk drops)

Bylina dorastająca do 15–30 cm wysokości. Łodyga soczysta, wzniesiona, pojedyncza, lub słabo rozgałęziająca się, kanciasta i cała silnie, gruczołowato owłosiona. Pod ziemią występuje czarne i silnie rozgałęzione kłącze

Jajowate i zaostrzone liście odziomkowe o szerokości mniej więcej równej ich długości (co najwyżej półtora razy dłuższe od szerokości). U nasady zwężają się, od spodu są jaśniejsze i sztywno owłosione. Ich ogonki liściowe są dłuższe od blaszki. Liście łodygowe w dolnej części mają krótkie, oskrzydlone ogonki, górne są siedzące. Charakterystyczna cechą tego gatunku miodunki jest występowanie na górnej stronie wszystkich liści jasnych, srebrzystych plam.

Dwubarwne i różnosłupkowe (heterostylia): młode kwiaty czerwone, później stają się fioletowe. Wyrastają na krótkich, silnie gruczołowato owłosionych szypułkach, tworząc na szczycie łodygi stosunkowo gęsty kwiatostan typu dwustronny sierpik. Kielich lejkowatego kształtu, złożony z 5 jednakowych, trójkątnych ząbków. Wewnątrz korony 5 łukowatych, orzęsionych linii.

Składa się z 4 brunatnych lub czarnych rozłupek

zieleHerba Pulmonariae

Jest sadzona w ogrodach ze względu na dekoracyjne, plamiste liście i dwubarwne kwiaty.

Miodunka plamista jest również rośliną leczniczą (surowcem są liście zbierane późną wiosną). Zawiera flawonoidy, garbniki, kleje roślinne (śluz), saponiny oraz witaminę C, nie zawiera alkaloidów.

Miodunka plamista znajduje szerokie zastosowanie do wewnątrz, zwłaszcza w schorzeniach oddechowych, jak przewlekłe stany zapalenia oskrzeli, czy gruźlica, zapalenie płuc, rozedma płuc itp, dzięki wysokiej zawartości śluzu.

Rośnie naturalnie w niemal całej Europie. Występuje w takich państwach jak Dania, Szwecja, Francja, Belgia, Holandia, Niemcy, Polska, Czechy, Słowacja, Węgry, Austria, Szwajcaria, Włochy, Słowenia, Chorwacja, Albania, Grecja, Bułgaria, Rumunia, Ukraina, Białoruś, Litwa, Łotwa, Estonia oraz europejska część Rosji. W Polsce jest rzadko spotykany – występuje głównie w części zachodniej i na Pomorzu.